Friday, August 2, 2019

Enge Harvest Festival chu?

‘Harvest’ tih hi Old English thumal ’hærfest’, atanga lak niin, sap-in “autumn” an tih mai, favang tihna a ni. Lo-a thlai thar lakkhawm runpui hun a kawk deuh ber. Favang hunlaia thlabial hi Harvest Moon tiin an vuah a, Harvest festivals chu Harvest Moon hnaih ber Chawlhni-ah an hmang thin a ni. Thlai a lo puitlin tak avanga lawmthu sawina leh rim taka hnathawh rah seng theiha awm ta avanga hlimna lo thleng lawmna hun a ni.


Kan mamawh tinreng min pek avanga Pathian hnena lawmthu kan sawina hunbik Harvest Festival-ah hian, kan thlaithar leh dehchhuah tinreng atanga kan dahhrante  Biakinah kan kengkhawm thin a, chungte chu pawisaah chantirin, chumi tlingkhawm chu kan vela mamawhtute hnenah semdarh a ni thin.

American hovin Thankgiving hmasaber nia an sawi pawh kha, America ram an hmuchhuah hnua an Thlaithar hmasaber lawmna October 1621-a an neih kha a ni a, Harvest Festival a ni. Tichuan, chumi chu chhawm nung zelin ‘Thanksgiving Day’ tia hmangin, kum 1864 atang khan President Abraham Lincoln-a chuan an ram ni pawimawhah puangin an hmang zui ta zel a ni. British ho chuan kum 1843 atang khan Biakin-ah Harvest Festival an hmang tan a, Cornwall-ah Rev. Robert Hawker-a chuan a kohhran mite kokhawmin lawmthu sawina hunbik an lo hmang a ni.

SALVATION ARMY HARVEST FESTIVAL hmasaber nia hriat chu Winslow vawngtu Officer te – Captain McIver leh Lieut. Short te kaihhruaina hnuaia 1890 favang a hman kha a ni. Inrinni atanga tanin Bazar hmun lun laiah harvest festival service neih a ni a, Chawlhniah thlaithar thawhlawmte nalh taka remin urhsun takin hun an hmang a, a tukah Captain Fisher, London hovin an hralh leh a ni. 1909 khan USA-a Salvation Army pawhin an hmang tan. Kum 1929 khan Self Denial Appeal ang hian Harvest Festival Appeal siam a lo ni tawh a, Harvest Festival hi urhsun taka hmangin, thlaithar mai bakah beramno te, puan te pawh an keng khawm thin a ni.


Salvation Army emaw Kristiante chauh emaw hian Harvest Festivals hi kan hmang lo a, khawvel hmun hrang hrangah, hnam tihdan leh lawmdan chi hrang hrang hmangin, leia thil lo to avanga thlai/thingkung lo puitling ta lawmna hunbik chi tam tak a awm. Thenkhat lo tarlang ila - Chuseok - Korea, Olivagando - Italy, Incwala - Swaziland, Pongal - Southern India, Sukkot - Israel, The Moon Festival - China, Taiwan, Singapore leh Vietnam, Fiesta Nacional de la Vendimia - Argentina, Kadayawan Festival - Philippines, angte hi an thil tharchhuahte avanga intihhlimna kut an ni.

Kan Harvest Festival danglam bikna chu, tunlai hunah pawh hian ‘MIDANGTE’ kan thupui a la ni fan hi a ni. Thlaithar thawh tur kan neilo a ni thei, amaherawhchu, eitur chhe mai lo turte a kenkhawm theih a, UK leh ramdangah chuan Salvation Army te semdarh leh turin Harvest Festival-ah hian hengte hi an kengkhawm mai thin a ni. Kan ram ah chuan lo nei mi in, kan lova thlai tharte kan kengkhawm a, midangte kenkhawm sa, a man hu aia tovin kan chansak bawk a, chung pawisa tlingkhawm chu Headquarters-ah thehluh a ni a, chanhaite leh thlaraubo manna atan hman thin a ni.

Harvest hian Kristiante nunah tum thuk zawk a nei lo maw?            
Nei e, Krista tana thlaraubote sengkhawm hna leh Salvation Army te’n ‘growing saints’ (mite invawng thianghlim tura zirtir) kan tih mai, midangte Pathian hmangaihna hriatfiah tir tura zirtir hi a ni. Galatia 6:9 [KJV] 'Chuvangin, thil tha tih I ning lo vang u; kan inthlahdah loh chuan a hun takah a rah kan seng ngei dawn si a', tih ziak a ni. Tun Chawlhnia ‘Harvest Festival’ kan hman tur pual hian - mite thinlunga chi nung tuhtu ni thei tura min buatsaih turin Pathian dil ila, tichuan Pathian rinawmna leh Chhandamtu ropui chanchin zirtirin, rah duhawm tak kan seng thei ang.

Jean Ralte

Friday, June 21, 2019

ᔕᗩY ᔕOᑕIᗩᒪ & ᑕOᗰᗰᑌᑎITY ᔕEᖇᐯIᑕE


Kum 1973-a lak Chaltlang Corps TGM memberte Carol Service thlalak a awm a, hmuh a nuamin thu tam tak a sawi a ni. Hnuchhamte puala Carol Service hi hemi hmalam pawh hian neih a ni tawh a, khel lova thlasik a lo thleng ang hian December thla-ah kan Home puala Carol Service hi Chaltlang Corps thalaite'n kan nei thin a ni. Hemi bakah hian kan High Day denchhenin, Sipai Pawl enkawl mai piah lamah, kohhran leh mimalin Home a neih ahte thilpek hlanin tlawh fo a ni.


Kum 2000, 26th June Anti Drug Day denchhenin SHALOM te nen Awareness Program SAY Meeting ah neih a ni a, anni nen vek hian kum 2003, 23rd October khan AIDS & Drugs dona zirchiang turin Training neih leh a ni. Kum 2005 August thlaah HIV/AIDS Awareness & Sex Education zirho in hun hman a ni bawk. CHAN Team te nen hun hmanho thin a ni bawk a, Territorial Facilitation Team tenen thawhhona tha tak neih thin a ni. Children & Youth Year kum a khawlai rawngbawlna nasa taka kalpui anih a, ruihhloa tangte huikhawmnaah pawh khan kan tangkai pui viau a ni.

Chhungkaw harsa chhawmdawlna SAY-in a neih hmasak ber chu kum 2001 Founder's Day Denchhen a Pi Roliankimi Rs.500/- a tanpui kha a ni. Heng hunlai hian section incharge pawh neih a ni lo a, SAY Council in a khaikhawm mai thin. Kum 2002 atang khan Territorial SAY Council din a ni ta a, SAY Council pawh herremin, Office Bearers tur mi 6 te chauh ruat ni tawh lovin, Executive Council Member tur mi 12 ruatchhuah an ni ta a, Social & Community Section pawh Incharge hran neiin a lo awm ta. Kum 2002 Founder's Day denchhen khan Social & Community Section hmalaknain chhungkua pali hnenah Buhfai sem a ni a, hemi kum vek hian Anti Narcotic Sunday denchhenin Bial 3-ah inthen a ni a, ruihhloa buai te tlawhchhuahna neih a ni.

Kum 2003 khan Pu Huanhmingthanga Rs.1000/- pe in tanpui a ni. Kum 2004-ah Motherless Babies Home, Aizawl Support Team te ngenna in Home naupangte Tourist Lodge-ah Advance Christmas hmanpui in, Y.P.Hall ah zanriah kilpui nghal an ni. Hemi kum vek hian kan Corps League of Mercy te tha tihchakna'n Rs.3000/- an rawngbawlna atan hlan a ni.

Children & Youth Year kum 2005-a hman anih khan Chawlhni tlai SAY Prayer Meeting-ah thawhlawm lakhawmin thlatin Rs.500/- in Home Naupang pakhat sponsor kan lo tan ve thei ta a, a kum lehah phei chuan 2 lai kan sponsor thei a ni. Hemi kum vek India ram Sipai Pawl Anniversary denchhenin Bethesda Hospital ah thutthleng sei 12 dah a ni bawk.

Kum 2007 a lo herchhuah meuh chuan Social lamah rawngbawlna zau zawk hawnin a lo awm a, Social & Community Section Sub-Council hial din a lo ni ta. USA Mission Team, kan Territory rawn tlawhtute zing a mi Andrew Garcia chu Founder's Day ah kan mikhual a, SAY member thahnem tham takte C.O. leh Local Officers te kaihhruaina in Aizawl Civil Hospital-ah thutthleng sei 22 pek a ni a, Thuampui leh a chhehvelah mi harsa chhungkua 12 hnenah buhfai Bag sem nghal a ni



Hemi kum atang hian Chhungkua 4 support pek tan a ni a, buhfai leh chawhmeh pe a kan thin an ni. Hemi atan hian thlatin SAY Meeting hnuhnungberah SAY memberte'n buhfai kenkhawm thin a ni a, Senior Corps remtihna in thlatin Thianghlimna Inkhawm chawlhni vawi 2 na ah zel Social puala bawm hun pawh tan a ni. Kum kal zelah phei chuan SAY Fund Ip-ah column hran siamin Social & Community Section hmalakna atan hian Social Fund siam a ni ta hial a.

Family kan support te hi an dinhmun enzui zelin, a thente chu an hnaih zawk Corps/tlawmngai pawl te kuta hlanchhawng te pawh an awm a, a tul anga survey neiin support belh thin a ni. An nitin mamawh ei leh in ken sak mai piah lamah hian, a remchan anga thla tin kanvelna hunah hian tawngtai rualna hun leh Pathian faka inpawlhona hun hmante hian tlawhte leh kan thlawhte tan malsawmna tam tak min thlen thin a ni. An mamawh pek mai bakah hian anmahnia an intunnunna tur ngaihtuahin; Pu Daju-a te chhung phei chu vawk man sak an ni a, an vawkin thlengin sak sak an ni.

Family Support kalpui piah lamah hian, a tul angin Ni bik denchhenin Home leh Centre te tlawh a ni bawk a, chung zingah chuan Gan Sabra te kan theih ang anga chhawmdawlin tum engemawzat chu Krismas ruai siamin, kawm hlim pahin an awmna hmunah leh hmundangahte hruai chhuakin hun hmanpui an ni.

Kumin hian chhungkua 3 SAY Chaltlang Corps te'n support pe-in kan chhawmdawl mek a, chungte chu - Pu Chhanhima - Zemabawk, Pi Lalnunpuii - Mualpui World Bank Road leh Pi Vanlallawmi - ITI World Bank Road te an ni. Hmuchhuaktu William Booth-a'n, 'Thlarau bote chhandam turin thawkchhuak la, a chhe berte thleng phak ngei turin', tia min lo chah angin, chanhaite puala kan rawngbawlna hlenchhuah anih theihna atana Corps Sipaite min dawmkanna ah lawmthu kan sawi tak meuh meuh a ni.

Jean Ralte